In 1988, in Seoul, was de wereld getuige van één van de grootste dopingschandalen uit de geschiedenis van de Olympische spelen. Ben Johnson, in een fabelachtige tijd van 9,79 seconden winnaar van de 100 meter, werd twee dagen na zijn gouden race het Olympische dorp uitgesmeten, omdat urine-onderzoek sporen van furazobol had aangetoond. 

Een verboden spierversterkend middel. Johnson, die al twee jaar de korte sprint volledig beheerste en in die periode tot een obsessie voor de machtige Amerikanen was uitgegroeid, houdt nu nog steeds vol dat hij geflikt is.

Geflikt? Tijdens de Olympische Spelen? Dat kan alleen maar met medeweten van de machtige bobo’s. Het lijkt zo op het eerste oog onwaarschijnlijk, maar ook de Nederlandse atletiekgoeroe’s Henk Kraayenhof en Jos Hermens hebben zo hun twijfels over de affaire Johnson. 

Kraayenhof heeft meer dan eens geroepen er van overtuigd te zijn, dat er in Seoul geen zuiver spel is gespeeld. De lezing van Hermens is nog stelliger. Hermens weet zeker, dat Johnson is geofferd, nadat een aantal Oosteuropese landen protesteerden tegen het grote aantal krachtsporters uit hun equipes, die bij controles door de mand vielen. ,,Om de boel koest te houden, is toen een groot Westers kanon geofferd", zei Hermens ooit. En wie kun je dan beter kiezen, dan de grote atletiekvedette uit Canada?

Ben Johnson was overigens wel hartstikke gedrogeerd. Dat heeft hij zelf toegegeven. Maar het vreemde is, dat Johnson heeft bekend stanozolol te hebben gebruikt en dat is toch iets anders dan het furazobol, dat men in zijn urine had aangetroffen. 

Er is dus aantoonbare rook over het voorval in Seoul, waar bijvoorbeeld ook de veel te vroeg overleden Florence Griffith-Joyner onwaarschijnlijke toptijden liep op de 100 en 200 meter. Notabene in de nadagen van haar tot dan toe vrij kleurloze loopbaan. 

Maar Griffith gleed zonder problemen door alle dopingcontroles. Haar records zullen naar alle waarschijnlijkheid echter pas over 100 jaar worden verbeterd, of wellicht helemaal nooit meer.

Waar rook is, is vuur. In Seoul werd in ieder geval volkomen duidelijk dat er een heel bijzonder dopingspel wordt gespeeld. Tot op het hoogste niveau. Want toen ik ooit Jos Hermens vroeg waarom Johnson dan toch stanzolol had gebruikt, kort voor zo’n groot toernooi, zei Hermens zonder blikken of blozen dat het in het verleden toch ook altijd goed was gegaan. 

Hermens: ,,Johnson wist, of dacht tenminste, dat ze hem toch nooit zouden pakken, want dat gebeurde toch nooit. Het IOC wil ten koste van alles schone Spelen hebben en die kun je het beste schoon krijgen door alles onder de mat te vegen." Zoals in Los Angeles vrijwel zeker is gebeurd.

Saillant is dat Lewis in Zuid-Korea een gouden medaille op de 100 meter sprint veroverde, nadat winnaar Ben Johnson gediskwalificeerd werd wegens het gebruik van anabolica. 

Lewis testte echter in 1988 tijdens de Olympic Trials, het evenement waar door Amerikaanse atleten de olympische startbewijzen vielen te verdienen, tot driemaal toe positief. De atleet verklaarde destijds met klem dat de positieve plasjes het gevolg moeten zijn geweest van het gebruik van een plantenextract. Dit werd pas jaren later echter openbaar.

Een kwestie van `inadvertent use', zo noemde Lewis de openbaring van de doping. Lewis kreeg - een nooit publiekelijk gemaakte - waarschuwing van het Amerikaans olympisch comité. De sprinter kwam er goed mee weg, want buiten de Verenigde Staten wordt dit argument - `onbedoeld gebruik' - niet geaccepteerd. 

Een sporter is, zo luiden de regels, verantwoordelijk voor de middelen die in zijn lichaam worden aangetroffen. Lewis werd in 1988 weliswaar betrapt op relatief onschuldige middeltjes als pseudo-efedrine en efedrine, maar daar stond indertijd internationaal wel een strafmaat van drie maanden voor.

Conform die regel had de naam van Lewis dus uit de uitslagen van de Trials geschrapt moeten worden, en had hij niet mogen starten tijdens de Olympische Spelen van Seoul. 

Anabolica en efedrine zijn weliswaar niet met elkaar te vergelijken, de effecten van anabolica zijn vele malen groter, toch staat ook efedrine nog steeds op de lijst van verboden middelen.

Lewis was publiekelijk altijd een fervent voorstander van strengere dopingcontroles. Hij kon zich bijzonder boos maken bij de gedachte dat er mensen naast hem in de baan stonden die `slikten of spoten'.

Geruchten dat hij zelf ook wel eens uit een verboden potje gesnoept had, waren er al langer. Zo beweerde collega-atleet Darrell Robinson in Stern dat Lewis en ook - de inmiddels overleden - sprintster Florence Griffith-Joyner groeihormonen en anabolica gebruikten. 

Lewis ontplofte destijds van woede. Hij eiste, tevergeefs, maar liefst 184 miljoen dollar schadevergoeding van het Duitse weekblad. De Amerikaan meende bovendien dat Robinson in een psychiatrische inrichting moest worden opgenomen.

Er zijn aanwijzingen dat de IOC-baasjes in het verleden talrijke gevallen van doping door de vingers hebben gezien. 

Zo zijn er de geruchten over de doping-dossiers van de Spelen van 1984 in Los Angeles. Amerikaanse toppers zouden door de mand zijn gevallen, maar het IOC hield de knip dicht. 

De BBC zond rond de Spelen van Atlanta van 1996, een documentaire uit over de LA-connection. De namen van toppers als Carl Lewis en Jacky Joyner werden genoemd, maar niemand kon iets hard maken. Ben johnson werd dus een 'gekozen' slachtoffer. Daar waar veel andere sterren ontsnapten door de 'commerciële inslag' van het IOC.

+1988- Discutabel goud op de Spelen